Lisdodde ingezaaid op Hegewarren 15

Op 6 en 7 mei is op Hegewarren 15, onderdeel van het Veen-waterbedrijf van Stichting VIP Hegewarren, circa 5 hectare lisdodde ingezaaid. Het betreft zowel een perceel dat in 2024 is ingericht als een nieuw ingericht veld uit 2025. Met deze stap werkt Stichting VIP Hegewarren verder aan de ontwikkeling van natte teelten en biobased toepassingen in het veenweidegebied.

Voor het inzaaien is gebruik gemaakt van een speciale methodiek. Het lisdoddezaad is eerst enkele weken voorgekiemd. Vervolgens is het zaad opgemengd met water en met behulp van een vuilwaterpomp en spuitlans gelijkmatig over de percelen verdeeld. Om een goede verdeling en bereikbaarheid op het natte terrein mogelijk te maken, is gebruik gemaakt van een pistenbully van rietbedrijf H. Elzinga.

Met de teelt van lisdodde onderzoekt Stichting VIP Hegewarren de mogelijkheden van natte landbouw in combinatie met klimaat- en bodemdalingvraagstukken. Lisdodde groeit goed onder natte omstandigheden en kan bijdragen aan het beperken van veenoxidatie en CO₂-uitstoot.

Wanneer het zaaien succesvol aanslaat, kan de lisdodde komende winter voor het eerst worden geoogst en gedroogd. Het gewas kan vervolgens worden toegepast als grondstof voor biobased materialen, bijvoorbeeld in isolatie- en bouwproducten.

De proef past binnen de ambitie van Stichting VIP Hegewarren om praktijkgericht ervaring op te doen met toekomstbestendige vormen van landbouw en landgebruik in het Friese veenweidegebied.

Jerseykoeien weer de wei in: ambitie van 4.000 weide-uren blijft staan.

Op 17 april was het weer zover: onze Jersey melkkoeien mochten na de winterperiode weer naar buiten. Een mooi moment dat ieder jaar symbool staat voor het begin van het weideseizoen. Net als in 2025 – toen we ruim 4.000 weide-uren realiseerden – ligt de ambitie hoog om dit resultaat opnieuw te behalen.

Het uitgangspunt blijft helder: de koeien zoveel mogelijk laten profiteren van eigen gras. Dit doen we door maximaal te weiden, gecombineerd met stalvoeren. Daarbij wordt vers gras gemaaid en direct naar de stal gebracht, zodat ook daar optimaal gebruik wordt gemaakt van het eigen ruwvoer.

De start van het seizoen kent dit jaar wel uitdagingen. Door muizenschade en de aanhoudende droogte is er zichtbaar minder gras beschikbaar dan gewenst. Dit vraagt om scherp management en flexibiliteit in de bedrijfsvoering.

De koeien worden geweid volgens het kurzrassen-systeem, waarbij wordt gestuurd op een optimale grasbenutting. Het streven is om de hoeveelheid gras op de beweidbare oppervlakte rond de 2.000 kilogram droge stof per hectare te houden. Door continu te anticiperen op de daggroei, wordt de beschikbare oppervlakte aangepast aan de omstandigheden.

Innovatie speelt hierbij een belangrijke rol. Zo maken we gebruik van het Virtual Fencing-systeem van Collie en nemen we deel aan het project Dynamisch Draadloos Weiden van VIPNL. Hiermee kunnen we nog nauwkeuriger sturen op beweiding en inspelen op veranderingen in grasgroei en weersomstandigheden.

Met deze aanpak zetten we ook dit jaar weer in op een efficiënt, duurzaam en toekomstbestendig weideseizoen, met als doel: gezonde koeien die optimaal gebruikmaken van eigen gras.

Succesvolle excursie It Lege Midden op proefboerderij Hegewarren

Op woensdag 15 april vond in de Veen Innovatie Polder Hegewarren een inspirerende excursie plaats, georganiseerd door Gebiedscoöperatie It Lege Midden. De bijeenkomst bracht boeren en andere betrokkenen samen rond de centrale vraag: hoe kan landbouw zich ontwikkelen bij hogere waterpeilen in het veenweidegebied?

Tijdens de excursie stond de vraag ‘Boeren op hoger peil: hoe dan?’ centraal. Op de Hegewarren wordt onderzocht hoe agrarisch ondernemerschap toekomstbestendig kan blijven in een gebied waar waterpeilen stijgen om bodemdaling en CO₂-uitstoot te beperken. Deelnemers kregen inzicht in praktijkproeven en innovaties die bijdragen aan een nieuw evenwicht tussen landbouw, natuur en waterbeheer.

De aanpak sluit aan bij de bredere doelstellingen van Gebiedscoöperatie It Lege Midden, waarin agrarisch natuur- en landschapsbeheer centraal staat. Binnen dit collectief werken honderden boeren samen aan biodiversiteit, waterbeheer en een toekomstbestendige landbouw in het Friese veenweidegebied. (It Lege Midden)

De excursie bood ruimte voor kennisuitwisseling en discussie. Daarbij werd duidelijk dat samenwerking tussen boeren, kennisinstellingen en overheden essentieel is om te komen tot werkbare oplossingen. De proefboerderij in de Hegewarren fungeert hierbij als belangrijke leer- en ontwikkellocatie voor de praktijk.

Stichting VIP Hegewarren kijkt terug op een geslaagde middag, waarin verbinding, innovatie en perspectief voor het veenweidegebied centraal stonden.

https://www.facebook.com/watch/?v=2750793551987321

Nieuwsbericht

Binnen de landelijke regeling Rijksdienst voor Ondernemend Nederland Samenwerking in veenweidegebieden en Natura 2000-overgangsgebieden werken agrarische ondernemers samen aan toekomstbestendige landbouw in kwetsbare veengebieden. Stichting VIP Hegewarren treedt op als penvoerder én deelnemer binnen het samenwerkingsverband Aldeboarn–Hegewarren e.o., dat zich richt op maatregelen die bijdragen aan een hogere grondwaterstand en een duurzamer gebruik van landbouwgrond.

De samenwerking valt onder categorie 2 van de regeling, waarin het verhogen van de grondwaterstand centraal staat. Een belangrijk onderdeel hiervan is het toepassen van geringe drooglegging op grasland. Drooglegging is het verschil tussen de gemiddelde hoogte van het maaiveld en het waterpeil in het betreffende peilvak. Binnen de regeling geldt dat deze drooglegging in de periode van 1 april tot 1 oktober maximaal 40, 30 of 20 centimeter bedraagt. Hiermee wordt het veen natter gehouden, wat kan bijdragen aan het verminderen van bodemdaling en CO₂-uitstoot.

Stichting VIP Hegewarren past deze maatregel toe op haar landbouwgronden in het veenweidegebied. Het samenwerkingsverband Aldeboarn–Hegewarren e.o. bestaat uit negen grondeigenaren, waarvan zeven deelnemers de maatregel geringe drooglegging toepassen en twee deelnemers deze combineren met extensivering van de bedrijfsvoering. Met extensivering wordt het productie- en bemestingsniveau verlaagd, wat kan bijdragen aan een verdere vermindering van milieudruk en een robuuster landbouwsysteem.

De samenwerking wordt begeleid door Atze Abma van Opstal BV, die tevens fungeert als gedelegeerd penvoerder. Door gezamenlijk op te trekken, versterken de deelnemende grondeigenaren de uitvoerbaarheid van maatregelen die bijdragen aan een duurzaam perspectief voor landbouw in veenweidegebieden.

Met deelname aan deze regeling laat Stichting VIP Hegewarren zien dat praktijk, onderzoek en samenwerking hand in hand kunnen gaan bij het ontwikkelen van toekomstbestendige vormen van landbouw in het Friese veenweidegebied.

Op vrijdag 20 maart vond op het Veen-natuurbedrijf van stichting VIP Hegewarren de startbijeenkomst plaats van het project Grip op Gras 2.0. Tijdens deze bijeenkomst maakten deelnemende melkveehouders en begeleiders kennis met de opzet van het project en de werkwijze voor het komende grasseizoen.

Het project Grip op Gras 2.0 richt zich op het verkrijgen van meer inzicht en sturing op het RE-gehalte (ruw eiwit) in vers gras. Uit cijfers van de afgelopen jaren blijkt dat het RE-gehalte sterk kan fluctueren, wat directe invloed heeft op de samenstelling van rantsoenen en daarmee op de efficiëntie en duurzaamheid van melkveebedrijven. Door beter inzicht te krijgen in de factoren die het RE-gehalte beïnvloeden, kunnen melkveehouders gerichter sturen op graslandmanagement en voersamenstelling.

Tijdens de startbijeenkomst gaf begeleider Michiel Meindertsma tekst en uitleg aan de studiegroep over de doelstellingen en aanpak van het project. Vanuit stichting VIP Hegewarren waren bedrijfsleider Aldert de Boer en zijn opvolger Arjan Hijlkema aanwezig.

Het project combineert praktijkonderzoek met kennisuitwisseling in studiegroepen. In zes regio’s worden gedurende het grasseizoen wekelijks monsters van vers gras geanalyseerd bij deelnemende melkveehouders. Daarnaast worden gegevens over graslandgebruik, bemesting, maaitijdstip en beweidingsstrategie vastgelegd. Deze informatie vormt de basis voor het ontwikkelen van praktische handvatten waarmee melkveehouders beter kunnen inspelen op wisselende graskwaliteiten.

Binnen de studiegroepen wordt onder begeleiding van WeideCoaches gewerkt aan het versterken van de relatie tussen ruwvoerteelt en rantsoensamenstelling. Met behulp van onder andere het Grote Ruwvoerspel wordt inzicht verkregen in hoe verschillende kwaliteiten gras optimaal kunnen worden benut. De opgedane kennis wordt vertaald naar richtsnoeren voor graslandmanagement en toepassing in de dagelijkse praktijk.

De resultaten van het project worden breed gedeeld via verschillende communicatiekanalen, waaronder de versgrasupdate in het vakblad Veeteelt en de platforms van Stichting Weidegang. Daarmee draagt het project bij aan verdere kennisontwikkeling over efficiënt en duurzaam gebruik van vers gras in de melkveehouderij.

Foto: Begeleider Michiel Meindertsma geeft tekst en uitleg aan de studiegroep Grip op Gras 2.0 op het Veen-natuurbedrijf van stichting VIP Hegewarren. Aanwezig namens de stichting zijn bedrijfsleider Aldert de Boer en zijn opvolger Arjan Hijlkema.

Arjan Hijlkema nieuwe bedrijfsleider Veen-natuurbedrijf

Nieuwe bedrijfsleider voor veen-natuurbedrijf Stichting VIP Hegewarren

Stichting VIP Hegewarren heeft per 16 maart een nieuwe bedrijfsleider aangesteld voor het veen-natuurbedrijf in de Innovatiepolder Hegewarren. Arjan Hijlkema treedt aan als opvolger van Aldert de Boer, die per 1 april start als zelfstandig melkveehouder.

Arjan Hijlkema brengt ervaring en betrokkenheid mee op het snijvlak van landbouw, natuur en waterbeheer. Binnen het veen-natuurbedrijf zoeken we naar nieuwe manieren om het land te gebruiken. Zo willen we bodemdaling tegengaan, de uitstoot van broeikasgassen verminderen en de biodiversiteit versterken. Dit biedt ook nieuwe kansen voor werk en inkomen op het platteland.’

De kennismaking tussen de nieuwe bedrijfsleider en het bestuur vond plaats tijdens een bestuursvergadering van Stichting VIP Hegewarren, waar tevens de arbeidsovereenkomst is ondertekend. Arjan Hijlkema stelt zich op de website van de stichting nader voor onder de rubriek “Wie zijn wij”.

Het bestuur spreekt zijn waardering uit voor de inzet van Aldert de Boer in de afgelopen periode en wenst hem veel succes met zijn nieuwe onderneming. Tegelijkertijd kijkt Stichting VIP Hegewarren uit naar de samenwerking met Arjan Hijlkema en de verdere ontwikkeling van het veen-natuurbedrijf.

Fotobijschrift
Arjan Hijlkema (2e van rechts) tijdens een kennismaking met een delegatie van het bestuur van Stichting VIP Hegewarren, bestaande uit Jos Schouwenaars, Jan van Weperen en Maurits Rijpkema. De kennismaking vond plaats tijdens de bestuursvergadering waarin tevens de arbeidsovereenkomst is ondertekend.


Aanplant van struiken en bomen versterkt natuur en landschap op de Hegewarren

Op de erven van Hegewarren 30 en Hegewarren 15 zijn recent nieuwe struiken en bomen aangeplant. Dit initiatief is genomen door de Friese Milieu Federatie, vertegenwoordigd door Aliena van der Hout. Met deze aanplant levert de innovatie polder Hegewarren een belangrijke bijdrage aan het versterken van de biodiversiteit en de landschappelijke kwaliteit van het gebied.

De uitvoering van het project is tot stand gekomen door BGT infra BV ondersteund door de stagiaires Vincent Vis en Floris van de Veen van stichting VIP Hegewarren. De bomen en struiken zijn verkregen via een actie van Urgenda , dit is organisatie die samen met verschillende partijen werkt aan snelle verduurzaming van Nederland met concrete projecten op het gebied van energie en landbouw.

Het ontwerp voor de aanplant is opgesteld door Landschapsbeheer Friesland, daarbij keken ze goed naar de kenmerken van het gebied. Ook hielden ze rekening met hoe de beplanting kan bijdragen aan een sterk en toekomstbestendig landschap. Door de aanplant ontstaat meer variatie in vegetatie, betere leefomstandigheden voor insecten en vogels en een versterking van de natuurlijke uitstraling van de Hegewarren.

Met dit project onderstrepen de betrokken partijen hun gezamenlijke ambitie om natuurontwikkeling en duurzaam landgebruik in het veenweidegebied te stimuleren.


Donderdag 12 februari mochten we een groep 2e-jaars studenten dier- en veehouderij van Van Hall Larenstein ontvangen. Hoofdvraag van deze sessie; Hoe kan meer exposure gegeven worden aan de Innovatie Polder Hegewarren. We zijn benieuwd naar de uitkomsten. 

Friese statenleden bezoeken Hegewarren

Woensdag 21 januari bezochten Friese Statenleden de boeren in veenpolder de Hegewarren en de Stichting Veen Innovatie Polder Hegewarren. Het bezoek was gericht op de ervaringen van de boeren in dit gebiedsontwikkelingsproces en op de pilots die tegelijkertijd lopen bij het innovatiebedrijf.  
 
Veenpolder de Hegewarren ligt midden in de Friese Veenweiden, bij Oudega Smallingerland en ten zuiden van Natura2000-gebied De Alde Feanen. Op verzoek van de boeren is de provincie hier in 2021 begonnen met het opkopen van landerijen en gebouwen vanwege ontwikkelingen zoals verdroging van De Alde Feanen, bodemdaling door landgebruik, het lastige toekomstperspectief, tracé studie vaarweg Drachten en de steeds hogere kosten voor het Wetterskip om de polder droog te houden.  
Willem Tabak voerde het woord namens de boeren en gaf uitleg over het onzekere toekomstperspectief bij de boeren, mede gezien de lange tussenfase. Agrariër Wierd de Groot vulde dit aan vanuit eigen perspectief. 
 
Open en Natuurlijk  
In overleg met de omgeving is een plan gemaakt ‘Open en Natuurlijk’ voor de toekomst van de polder. Hierbij wordt het waterrijke landschap ingezet om natuur en verschillende vormen van recreatie te versterken. Dit toekomstscenario is in 2022 door de besturen van zowel provincie, Wetterskip Fryslân ls gemeente Smallingerland vastgesteld. De beoogde richting kan pas na 2040 gerealiseerd worden vanwege gaswinning in dit gebied. Tot die tijd is er tijd en ruimte om in de Hegewarren innovatie en onderzoeken uit te voeren op sterk vernatte veengrond.   

Perspectief ontwikkelen voor veenweide 
In 2024 zijn daarom in de Hegewarren twee innovatiebedrijven gestart die door de Stichting Veen Innovatiepolder Hegewarren worden geëxploiteerd. Doel is om kennis en ervaring op te doen met ‘natte teelten’: met mogelijke alternatieve gewassen op de natte veenweidegrond. De kennis van de pilots wil de provincie benutten voor alle boeren in de Friese veenweidegebieden. Een voorbeeld hiervan zijn lisdoddes, die goed groeien op natte grond en inmiddels worden gebruikt als bouw- en isolatiemateriaal.  

Er was veel interesse vanuit de Statenleden, zowel voor de situatie en ervaringen van de boeren als voor het innovatiebedrijf, dat vooruitkijkt en nuttig onderzoek doet naar toekomstperspectief voor de nattere landbouw. Het innovatiebedrijf heeft daarbij te maken met allerlei wetgeving en is daardoor soms met handen en voeten gebonden. Ids van der Ploeg en Jasper van Belle gaven tekst en uitleg over de uitdagingen en kansen bij het veen-innovatiebedrijf @VIP-Hegewarren.   

De Hegewarren is één van de ontwikkelgebieden in de Friese veenweiden. 

Allround bedrijfsleider GEVONDEN!

Binnenkort de introductie van onze nieuwe bedrijfsleider!

Ambities om een melkveebedrijf te runnen en ben jij de schakel tussen praktijk en onderzoek dan is deze functie wellicht gemaakt voor jou. Wij dagen je uit om te werken met hoge waterpeilen, maximaal weiden, minimale input én gebruik van innovaties.

Stichting Veen Innovatie Polder (VIP) Hegewarren beheert twee bedrijfssystemen in innovatiepolder de Hegewarren in Oudega (sm.). De stichting creëert daarmee een platform voor onderzoek. Dit onderzoek richt zich op de ontwikkeling van toekomstbestendige melkveehouderij, de opgaven van het veenweidegebied en natte teelten. Door onvoorziene omstandigheden is het Veen-natuurmelkveebedrijf van de stichting op zoek naar een allround bedrijfsleider.

Het Veen-natuurmelkveebedrijf houdt onder extensieve en vernatte omstandigheden 60-70 Jersey koeien, met bij behorend jongvee. De koeien worden gehuisvest in een moderne ligboxenstal die voorzien is van een automatisch melksysteem. Bij het bedrijf behoort 53 hectare grasland.  

Wie ben jij?

Je bent plezierig in omgang. Nieuwsgierigheid zit in je aard. Positiviteit is wat je kenmerkt en je gaat graag uitdagingen aan. Je kunt mensen aansturen en motiveren. Je kunt zelfstandig opereren, maar werkt ook graag in teamverband. Je bent communicatief vaardig.   

Je beschikt over minimaal een MBO diploma, niveau 3 of hoger, een auto- en tractorrijbewijs. Je hebt ervaring als het gaat om dier- en graslandmanagement (bij voorkeur op veengronden). Ervaring met een automatisch melksysteem heeft de voorkeur. Je loopt niet weg voor administratieve werkzaamheden en kunt overweg met de gangbare digitale systemen.

Een 24/7 bedrijfssysteem past bij jou. Je bent bereid om in de bedrijfswoning te gaan wonen.

Wat ga je doen?

  • Je bent verantwoordelijk voor het managen en verzorgen van de dieren en van het grasland, inclusief het waterbeheer.
  • Je draagt bij aan de doorontwikkeling van het Veen-natuurmelkveebedrijf.  
  • Je stuurt stagiairs, tijdelijk medewerkers en erfbetreders aan.      
  • Je verzorgt de bedrijfsadministratie.
  • Je beheert de mailbox van het melkveebedrijf.
  • Je neemt deel aan de projectteam- en afstemmingsoverleggen met onderzoekers.
  • Je organiseert en leidt gesprekken met erfbetreders, adviseurs en/ of anderen, welke betrekking hebben op de bedrijfsvoering.
  • Je draagt bij aan excursie die op het Veen-natuurmelkveebedrijf plaats vinden.
  • Je voert, op verzoek van de manager, incidentele werkzaamheden uit welke gerelateerd zijn aan het bedrijfssysteem, de stichting of onderzoek.
  • Je bent verantwoordelijk voor het organiseren van plaatsvervanging bij opname van verlof.

Wat bieden wij?

  • Een unieke functie die zich kenmerkt door vrijheid en verantwoordelijkheid
  • Een prettige werksfeer met korte lijnen
  • Een aanstelling conform CAO productiegerichte dierhouderij
  • Een salaris conform de vaardigheden en ervaring
  • Een moderne bedrijfswoning op een unieke plek
  • Een jaarcontract met zicht op een vaste aanstelling
  • Ondersteuning vanuit een gedreven team van experts en professionals
  • Een werkweek van 42 uur verdeeld over 7 dagen.
  • Een roostervrij weekend per maand
  • Prima secundaire arbeidsvoorwaarden

Ben je geïnspireerd geraakt door deze vacature, maar heb je nog vragen?
Neem dan contact op met:

Ids van der Ploeg
manager stichting VIP Hegewarren
06-13306518

Wil je direct solliciteren? Stuur dan, uiterlijk maandag 5 januari 2026, een motivatiebrief en CV naar;

Stichting VIP Hegewarren

info@vip-hegewarren.frl

De sollicitatiegesprekken zullen plaats vinden op 13, 14 en 20 januari 2026.