Onderzoek

Stichting VIP-Hegewarren biedt een platform voor onderzoek middels het beheer van twee bedrijfssystemen. Naast de onderzoeken van de partners kunnen dat ook projecten zijn van andere partijen. Stichting VIP Hegewarren probeert dergelijke onderzoeken zoveel mogelijk te faciliteren door samen te werken met diverse organisaties. Daarnaast doet de stichting, vanuit beheer, ook veel aan (basis) monitoring.

Ben je ook opzoek naar een platform voor jou project of onderzoek? Neem dan contact met ons op >

Lopende projecten;

  1. Opschaling Nature Based toepassingen (NL2120)
  2. Melkveehouderijsysteem op vernat veen
  3. Draadloos Weiden
  4. Veenweidesloot van de Toekomst
  5. Water en Weiden
  6. Water infiltratie systemen
  7. GLB-samenwerking peilverhoging
  8. Doorontwikkeling en opschaling van natte teelten
  9. Pilot productiestraat biobased materiaal

1. Opschaling Nature Based toepassingen (NL2120)

In twee Friese veenweidegebieden wordt de komende jaren geëxperimenteerd met Nature-based Solutions gericht op verschillende soorten landgebruik en waterbeheer, door vernatting van de veenweide. NL2120 onderzoekt in de Veen Innovatie Polder Hegewarren en met de landbouwcoöperatie het Akkrumer Goedland hoe je het veen weer nat maakt, welke effecten dit heeft op broeikasgassen, natuur en water en hoe je hier een boterham kunt verdienen (bron; NL2120).

2. Melkveehouderijsysteem op nat veen

De hoofddoelstelling binnen dit project is het ontwikkelen en demonsteren van een rendabele grondgebonden klimaatneutrale melkveehouderij op veen dat voldoet aan de opgaven in het Veenweideprogramma en het FPLG met een doorkijk naar 2050. Het streefbeeld is een melkveehouderij gebaseerd op circulariteit, waarbij optimaal gebruik wordt gemaakt van eigen middelen en input wordt geminimaliseerd. Daarnaast wordt de natuur maximaal ingezet om te werken aan de maatschappelijke opgaven voor de melkveehouderij op veen.

Binnen dit project wordt middels leren door te doen het uitgangssysteem aangepast op de opgedane ervaringen. Partners in dit project zijn het Veenweideprogramma Fryslan en NL2120.

Document; Systeembeschrijving Veen-natuurinclusief melkveebedrijf

3. Draadloos Weiden

Het doel van Dynamisch Draadloos Weiden is om te onderzoeken of met ‘virtual fencing’-technologie het halen van de stikstof-, klimaat- en biodiversiteitsdoelen ondersteund kan worden. De maatregel zelf reduceert geen CO2, maar ondersteunt andere maatregelen, zoals uitgevoerd worden in de projecten Boeren op hoog water, Greppelinfiltratie en Veenweidesloot van de toekomst. De technologie maakt het weidemanagement beter stuurbaar en dynamischer, in tijd en ruimte. Met virtueel schrikdraad is het naar verwachting makkelijker om slootkanten, weidevogelnesten of intensief bemeste delen tijdelijk uit te rasteren. Weidegang helpt stikstofemissie te verminderen, want een koe die buiten in de wei staat, urineert en mest op verschillende plekken, waardoor urine en mest nauwelijks mengen en er veel minder ammoniak ontstaat dan in de stal. Bij vernatting van veenweiden bestaat de vrees dat de kans op leverbot toeneemt. Met virtueel schrikdraad kunnen natte plekken makkelijk worden uitgerasterd, zodat leverbot voorkomen kan worden. In het onderzoek wordt naar meerdere aspecten gekeken, zoals toepassingsmogelijkheden bij maatregelen voor biodiversiteit, stikstof en vertrapping. Belangrijke randvoorwaarden hierbij zijn gebruiksgemak voor de boer en dierenwelzijn (bron; VIPNL).

4. Veenweidesloot van de Toekomst

Het project Veenweidesloot van de Toekomst onderzoekt het effect van hogere en meer fluctuerende slootwaterpeilen op de oever, het slootprofiel, de waterkwaliteit en biodiversiteit van de veenweidesloot. Met aangepast beheer kan de veenweidensloot bijdragen aan het verminderen van broeikasgasemissies (bron; VIPNL).

5. Water en weiden

Weide en Water is een onderzoek binnen het VIPNL-programma dat zich richt op de gevolgen van vernatting in veenweidegebieden. Het project heeft tot doel te begrijpen hoe het verhogen van de grondwaterstand (een maatregel om bodemdaling en CO2-uitstoot te verminderen) de landbouwpraktijken, het graslandbeheer en de economische haalbaarheid voor veehouders beïnvloedt.

Een belangrijk onderdeel van het onderzoek is het bestuderen van de impact van een hoger grondwaterpeil op de draagkracht van grasland op verschillende veentypes. Dit is essentieel om te bepalen hoe geschikt grasland blijft voor activiteiten zoals beweiding en maaien zonder schade te veroorzaken, zoals vertrapping of bodemverdichting. Daarnaast wordt onderzocht hoe vernatting invloed heeft op grasopbrengsten, voederwaarde en veldverliezen.

Het project combineert praktijkervaringen van melkveehouders met wetenschappelijke inzichten om beleid beter af te stemmen op regionale verschillen in veensoorten en waterbeheer. Door praktijkmetingen te combineren met modellering, levert Weide en Water waardevolle inzichten voor onderbouwde schadevergoedingen, subsidies en verbeterde beleidsmaatregelen voor klimaatadaptatie en duurzame landbouw (bron; VIPNL).

6. Water Infiltratie Systemen

Dit project richt zich op het uitvoeren, demonstreren en toetsen van alle bestaande waterinfiltratietechnieken ten opzichte van een gangbare praktijksituatie op het Veen-Natuurmelkveebedrijf in polder Hegewarren in het kader van het project NL2120. Het onderzoek richt zich op de hydrologische effecten van de verschillende waterinfiltratietechnieken die op het Veen-Natuurmelkveebedrijf onderzocht gaan worden.

Water Infiltratie Systemen (aanleg)
Water Infiltratie Systemen (aanleg)

7. GLB Samenwerkingsregeling Peilverhoging

De GLB Samenwerkingsregeling Peilverhoging is een subsidie binnen het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) die bedoeld is om samenwerkingsprojecten in veenweide- en Natura 2000-gebieden te ondersteunen. Het hoofddoel is om de klimaatopgave in veenweiden aan te pakken door de grondwaterstand te verhogen en de stikstofproblematiek in en rond Natura 2000-gebieden te verminderen. Boeren en andere partijen kunnen samenwerken aan projecten die bijdragen aan deze doelen, zoals het extensiveren van de melkveehouderij en het verhogen van het peil in grasland. Door deelname aan deze samenwerking is het slootwaterpeil op ons Veen-natuurmelkveebedrijf in ieder geval tussen 1 april en 30 september minimaal -40 cm t.o.v. maaiveld.

Peilschaal
Peilschaal

8. Doorontwikkeling en opschaling van natte teelten

Ons Veen-waterbedrijf beheert gronden die te nat zijn om melkkoeien te houden en richt zich op de doortonwikkelingen en opschaling van mogelijke teelten op dergelijke gronden. Op dit moment wordt lisdodde geteelt en in de doorontwikkeling zitten o.a. riet en veenmos. De primaire taak vanuit het Veen-waterbedrijf is het op schaal telen en verwerken van gewassen die klaar zijn om verdere te worden gebracht in de keten. Het verder brengen en opzetten van dergelijke ketens wordt in andere projecten onderzocht.

Doorontwikkeling en opschaling natte teelten
Doorontwikkeling en opschaling natte teelten

9. Pilot productiestraat biobased materiaal

Deze pilot heeft als doel kennis en inzicht te verwerven in de productiemethoden en technieken om daarmee de gewenste marktintroductie te bespoedigen van de benutting van biomassa voor bouwmaterialen. Het perspectief is het ontwikkelen van een markt van vezelproducten uit de natte teelt en de regionale landbouw voor toepassing in biobased bouwmaterialen.

In deze pilot wordt samengewerkt met de partners; Stichting Biosintrum, Bouwbedrijf Dijkstra Draisma, Studio Tjeerd Veenhoven en Jongbloed Agro BV.

https://www.tjeerdveenhoven.com/

https://www.bgdd.nl/wat-we-bedenken/lisdodde

https://biosintrum.nl

Eindproducten STV
Eindproduct (bron; STV)